สูตรดินใช้ได้กับทุกพืช? ส่วนผสมแต่ละส่วนสำคัญอย่างไร?

สวัสดีค่ะ วันนี้ขอลงลึกในรายละเอียดส่วนผสมที่ใช้ทำดินปลูกดินชำ สูตรของสวนเกษตรอุดม ว่าแต่ละส่วนสำคัญอย่างไร ใช้ได้กับทุกพืชมั๊ย...?

* ท่านผู้อ่านสามารถย้อนกลับไปอ่านบทความ “ดินปลูกต้นไม้ ผสมใช้เองได้ สบายเงินในกระเป๋า” (ต้องขออภัยนะคะแทรกลิ้งค์ไม่เป็นค่ะ)

มีผู้อ่านถามว่า สูตรดินของสวนเกษตรอุดมสามารถได้ได้กับพืชชนิดไหน?

Ans. ใช้ได้กับพืชปลูกทุกชนิดนะคะ เรียกได้ว่าเป็นสูตรพื้นฐานที่ทำมาให้ใช้ได้กับพืชปลูก ใช้เป็นทั้งดินชำและก็ดินปลูกได้สบายค่ะ

ยกเว้น ทำนาปลูกข้าวนะคะ สูตรดินของเราใช้ไม่ได้ค่ะ

สูตรดินชำดินปลูกของสวนเกษตรอุดม

๐ ดินร่วนหรือหน้าดินดี 3 ส่วน

๐ ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมัก 3 ส่วน

๐ กาบมะพร้าวสับ 2 ส่วน (ดินชำให้ใช้กาบมะพร้าวสับละเอียด)

๐ แกลบดิบหรือใบก้ามปู 2 ส่วน

ผสมทั้ง 10 ส่วนให้เข้ากัน หมักทิ้งไว้ 10-15 วันก็จะยิ่งดี

เมื่อเราผสมดินตามสูตรแล้ว เราสามารถลงลึกในรายละเอียดของพืชที่เราปลูกได้ ว่าพืชที่เราปลูกนั้นต้องการธาตุไหนเป็นพิเศษหรือเปล่าให้เราเพิ่มลงไป เช่น เราปลูกพืชกินใบ เราก็ควรเน้นให้ธาตุ N (Nitrogen)สูงหน่อย ถ้าเป็นไม้ดอกไม้ประดับที่เน้นสีสัน เราก็อาจใส่ใบมะขามแห้งตามภูมิปัญญาชาวบ้านที่บอกว่าใบมะขามมีฤทธิ์เป็นกรดอ่อนจะช่วยในการสร้างสีของไม้ประดับค่ะ

มาถึงคำถามที่ว่า ส่วนผสมแต่ละอย่างในสูตรดินของสวนเกษตรอุดมนั้นสำคัญไฉน?

Ans. เริ่มด้วยส่วนผสมแรกที่สำคัญที่สุดก็คือ ดินร่วนหน้าหน้าดินดี --> ดินเป็นแหล่งธาตุอาหารที่จำเป็นสำหรับพืช

ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมัก ย้ำว่าเก่า!นะคะ ต้องไม่ให้เหลือแก๊สเลย ไม่งั้นจะร้อนระอุมาก พืชตายอย่างง่ายดายเลยทีเดียว --> ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักเป็นอินทรีย์วัตถุที่จำเป็นในการปลูกพืชใด ๆ ก็ตามเพราะเป็นที่อยู่ของจุลินทรีย์ในดิน; จุลินทรีย์ในดินมีความสำคัญนะคะ ช่วยย่อยเศษซากพืชซากสัตว์อินทรีย์วัตถุต่าง ๆ ปลดปล่อยธาตุอาหารให้กับพืช ทำให้ดินมีชีวิต ช่วยทำให้โครงสร้างของดินร่วนซุย

กาบมะพร้าว --> ช่วยเก็บรักษาความชุ่มชื้น เมื่อผสมลงไปแล้วจะช่วยให้โครงสร้างดินโปร่ง อากาศถ่ายเทได้ดี ทำให้รากพืชชอนไชได้ดีอีกด้วยค่ะ และเมื่อเน่าเปื่อยผุพังก็ยังเป็นธาตุอาหารให้กับพืชต่อไป

แกลบดิบหรือใบก้ามปูหรือเปลือกถั่วเขียว --> เป็นวัสดุปลูกที่ย่อยสลายได้ช้า จึงช่วยให้วัสดุปลูกสามารถคงรูปอยู่ได้นานค่ะ

สำหรับท่านที่อยากเพิ่มธาตุอาหารรองอาหารเสริมให้กับพืช สามารถหาซื้อได้ตามร้านเคมีเกษตรทั่วไปนะคะ ตัวอย่างยี่ห้อที่เคยใช้ก็คือ เฟตริลอน คอมบิ (รูป: www.puiya.com) เป็นธาตุอาหารเสริมที่อยู่ในรูปคีเลต ใช้ฉีดพ่นทางใบค่ะ *จะใช้เป็นยี่ห้ออื่นก็ได้นะคะ มีให้เลือกเยอะแยะเลยค่ะ

ดินปลูกต้นไม้ ผสมใช้เองได้..สบายเงินในกระเป๋า

การเตรียมดินชำและดินปลูกต้นไม้ แบบฉบับสวนเกษตรอุดม

          เช่น เตรียมดินชำกิ่งตอนมะนาวก่อนปลูกลงดินหรือวงบ่อ เป็นต้น

โดยเราจะแบ่งส่วนผสมทั้งหมดออกเป็น 10 ส่วน ในอัตรา 3:3:2:2

1. ดินร่วนหรือหน้าดินดี 3 ส่วน

2. ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมัก 3 ส่วน

3. กาบมะพร้าวสับ 2 ส่วน แต่ถ้าเป็นดินชำให้ใช้กาบมะพร้าวสับที่ละเอียดกว่าดินปลูก

4. แกลบดิบ 2 ส่วน หรือจะใช้ใบก้ามปูแทนก็ได้ค่ะ เพราะน่าจะหาได้ง่ายกว่า

          เมื่อส่วนผสมครบทั้ง 10 ส่วนแล้ว ก็ทำการคลุกเคล้าให้เข้ากัน หลังจากนั้นหมักหรือผสมทิ้งไว้สักประมาณ 10-15 วันก็จะยิ่งดี หรือจะใช้เลยก็ได้เหมือนกันค่ะ

          อย่างที่บอกค่ะ..เราสามารถผสมดินปลูกหรือดินชำต้นไม้ใช้เองได้ โดยที่ไม่ต้องซื้อ เพราะส่วนผสมที่ใช้ เราก็หาจากที่บ้านหรือสวนของคุณแหล่ะค่ะ แต่ถ้าไม่มีวัสดุตามที่สูตรบอก เราอาจจะหาวัสดุอื่นมาใช้แทนได้ตามความเหมาะสม

          อย่างเช่น เศษหญ้าเศษฟางที่ได้จากการตัดหญ้าในสวน เราจะไม่ทิ้งหรือเผาทำลายไปโดยเปล่าประโยชน์ค่ะ ถ้าทำแบบนั้นจะเกิดโทษมากกว่า ไหนจะมลพิษ หน้าดินอินทรีย์วัตถุถูกทำลาย และอีกเยอะแยะค่ะ ให้เรานำเศษหญ้า เศษวัชพืช พวกนั้นมาหมักแล้วก็เอามาใช้เป็นส่วนผสมดินปลูก หรือจะนำไปคลุมดินบริเวณรอบ ๆ โคนต้น ซึ่งจะช่วยรักษาความชื้นในดิน พอนาน ๆ เข้าเศษหญ้าที่เราคลุมไว้จะค่อย ๆ ย่อยสลายกลายเป็นปุ๋ยอินทรีย์ให้ต้นไม้ของเราอีกด้วย

          ถ้าคุณทำได้เพียงเท่านี้หรือมากกว่านี้ คุณก็จะประหยัดเงินในส่วนที่จะต้องไปซื้อดินถุงสำเร็จมาใช้ ดินถุงนึงเดี๋ยวนี้ราคาตกถุงละ 20 บาท (ดินที่ขายตามปั๊มน้ำมัน ประเภท 5 ถุง 100฿) สมมติว่าปลูกมะนาวในวงบ่อซีเมนต์ขนาด 80 ซม. กี่ถุงจะพอ?! ดูเหมือนจะทำให้ต้นทุนการปลูกมะนาวของเราเพิ่มขึ้นซะอีก เมื่อเทียบกับการผสมดินใช้เอง แบบนี้ประหยัดกว่าเยอะ และก็ไม่ได้เสียเวลามากมายนะคะ (หลายคนบอก..ทำเองเสียเวลา ซื้อมาใช้ง่ายกว่า) เพราะที่จริงการทำเองก็ไม่ได้ยากเย็นเลยค่ะ,, Jib Sasi